BBC
2011/10/07

Khi còn sống hay khi đã qua đời, Steve Jobs đã có được sự quý mến và kính trọng của những người hâm mộ

Sự kết hợp giữa thành công và tính kín đáo của Steve Jobs đã khiến ông được mọi người trên toàn thế giới yêu quý và họ đã thương khóc trước tin ông qua đời ở những nơi công cộng.
Ngay cả trước khi Steve Jobs qua đời, sự tôn thờ ông đã có ảnh hưởng lớn với Apple.

Khi hãng này tuyên bố ông sẽ thôi giữ chức Giám đốc điều hành, các nhà phân tích lo ngại rằng công ty sẽ bị lúng túng khi không có ông.

Tuy nhiên, cái chết của ông đã khẳng định vững chắc vị thế thần tượng của ông và di sản đối với một công ty trong quá trình chuyển đổi.

Chỉ vài phút sau khi ông qua đời, Twitter đã tràn ngập những dòng tin và bài viết tưởng niệm. Trên Facebook, những người đăng và tái đăng một loạt các hình ảnh, trích dẫn, và video về Jobs, tạo ra một buồng tiếng vọng kỹ thuật số.

Mọi người đổ xô đến các cửa hàng của Apple trên toàn cầu để đặt hoa. Nhiều nhóm sử dụng các ứng dụng nến trên iPad của họ để tạo ra một buổi cầu nguyện cho ông.

Kín đáo và riêng tư

Phản ứng của dân chúng trước tin về cái chết của ông đã khiến như có vẻ Jobs là người bạn của cho hàng triệu người đang sở hữu sản phẩm của ông.

Trong thực tế, họ biết rất ít về ông.

"Ông ấy là một người vô cùng kín đáo và riêng tư. Bạn khó có thể tìm được một tấm ảnh ông chụp với các con, khó có thể ép ông nói về bất cứ điều gì ngoài sản phẩm của Apple," Leander Kahney, tác giả của Bên trong bộ não của Steve, một tiểu sử về Jobs.

Việc Jobs không bao giờ tiết lộ nhiều về chính trị hoặc cuộc sống cá nhân của ông cũng có nghĩa là ông không bao giờ làm những người hâm mộ với những nhận định có sẵn ​​của họ về ông bị thất vọng.

"Bởi vì ông là người bí ẩn, người ta có thể có những ý kiến riêng của mình về ông, và ông có thể là những hình tượng rất khác nhau trong con mắt của rất nhiều người," ông Kahney, người điều hành trang web của những người dùng máy Mac và cũng là tác giả của một cuốn sách cùng tên.

Con người huyền bí

Việc cẩn thận tạo ra một không khí huyền bí, với một vài gợi ý rải rác đó đây về tính dễ bị tổn thương và khả năng tiếp cận - ông rất nổi tiếng về việc đã trả lời email của khách hàng - đã làm tăng thêm tính huyền thoại cứ tăng dần với mỗi sản phẩm đổi mới của Apple.

"Ta càng thấy ông có vẻ huyền bí, thì đồng thời nó càng khiến ông được nhìn nhận như một người có tầm nhìn xa trông rộng," Maia Anderson, một phó giáo sư tại trường UCLA Anderson School of Management, nói.

Khi những người bí ẩn thành công, bà nói, chúng ta nhìn nhận về họ "như thể họ có một cái gì đó đặc biệt được giành riêng cho họ mà hầu hết chúng ta không có được."

Bà đã tiến hành một nghiên cứu, trong đó các đối tượng nghiên cứu được yêu cầu đánh giá tiềm năng của Jobs dự đoán chi tiêu chính phủ, các xu hướng trên thị trường chứng khoán, và tương lai của lãi suất.

"Càng nhiều người thấy ông là một người bí ẩn, họ càng gán cho ông khả năng có thể dự đoán những điều đó", bà nói. "Đó là một minh chứng cho thấy người ta đánh giá về ông cao như thế nào."

Nó cũng là một minh chứng cho thấy ông bảo vệ chặt chẽ hình ảnh cá nhân của ông ra sao.

Suy nghĩ khác biệt

Ngay từ đầu, đã có một trường phái hâm mộ Apple, ông Kahney nói. Nhưng điều đó không có liên quan là bao tới tính cách mà là tới các sản phẩm, vốn thu hút sự trung thành to lớn của người sử dụng.
Việc chỉ một số ít người sử dụng các sản phẩm này đã tạo ra tính độc đáo riêng biệt và sự bảo vệ khốc liệt từ những người đam mê vốn không ngừng lo lắng rằng công ty khổng lồ như Microsoft đẩy công ty yêu quý của họ ra khỏi thị trường kinh doanh.

Ông Jobs đã đem lại thêm một cái gì đó khác biệt vào sự pha trộn này.

"Một trong những điều mà ông Jobs đã làm, khác hẳn bất cứ ai khác, là ông đã làm theo cách riêng của mình," ông Jonathan Gabay, một chuyên gia tư vấn xây dựng thương hiệu và là người sáng lập trang JonathanGabay.com.

Trước ông Jobs, máy tính là những khối hộp màu xám được sử dụng cho ngành toán học và khoa học; máy kinh doanh cho những người đàn ông trong các bộ comple, cavat. Ông Jobs, trong chiếc quần bò và đi tiên phong cho lối sống bình dị của giới công nghệ thông tin, đã làm thay đổi tất cả.

"Nó giải phóng mọi người cho phép họ được thể hiện cách làm việc khác nhau, do đó có khẩu hiệu tuyệt vời của ông là "Suy nghĩ khác biệt'," ông Gabay nói.

Với sự phát minh của iPod và iPhone, Apple đã từ một kẻ lập dị yếu thế trở thành một hãng toàn cầu đầy sức mạnh. Tai nghe màu trắng phổ biến của hãng này được cả giới nghệ sĩ và các nhân viên tài chính ở Phố Wall sử dụng.

Khi nói đến kinh doanh, ông Jobs là một nhà cách mạng. "Nó có vẻ như một công ty đầy sáng tạo, tự do và hiện đại, nhưng trên thực tế nó là một nơi bị kiểm soát chặt chẽ, không phải là một nơi làm việc vui vẻ," ông Kahney nói.

"Đó là một trong những Tổng công ty kiểm soát chặt chẽ nhất trên thế giới."

Chào mời một giải pháp

Nay công ty mà ông Jobs mở đường phải tìm một hướng đi mới mà không có nhà lãnh đạo của họ. Tuy nhiên, di sản mà ông để lại cung cấp cho họ một chút hướng đi.

Khi người tiêu dùng trên khắp thế giới lên mạng để tưởng nhớ ông Jobs, không có ai nhắc tới sự sáng tạo của ông về tốc độ xử lý hoặc thậm chí về cả thiết kế đầy sáng tạo của Apple.

Phần lớn các bài viết đều củng cố vị thế của ông Jobs là một người có giấc mơ và nhìn xa trông rộng.
"Mọi người đang rất thèm muốn ý tưởng rằng họ có thể làm những việc theo một cách khác bởi vì họ không tin tưởng vào cách thức đã được thực hiện trước đó," ông Gabay nói. "Ý thức không chịu vào khuôn mẫu chính là đặc tính của Steve Jobs. Nó thật vô cùng hấp dẫn đặc biệt."

Trên hết ông Jobs hứa một lối sống - bạn có thể đi ngược lại với các nếp cũ và bạn có thể thành công với những ý tưởng đó.

Khi quân đoàn những người hâm mộ ông Jobs lên mạng để tưởng nhớ việc ông qua đời, họ nói rằng, "Tôi muốn tin." Họ đang để cho cả thế giới biết rằng họ cũng có khả năng suy nghĩ khác biệt.

Ngay cả khi bản thân họ đôi khi cũng quên, nhưng Steve Jobs đã không bao giờ quên điều đó.

LA Times
2011/06/03
CTM phỏng dịch

Theo một báo cáo của Liên Hiệp Quốc được phổ biến hôm thứ Sáu vừa qua, truy cập Internet là một nhân quyền.

“Do Internet ngày hôm nay đã trở thành một công cụ không thể thiếu trong việc thực hiện một loạt các quyển của con người, tranh đấu chống bất công và thúc đẩy sự phát triển và tiến bộ của con người, việc bảo đảm sự truy cập Internet toàn cầu nên được ưu tiên cho tất cả các quốc gia", báo cáo của ông Frank La Rue cho biết như vậy; ông là một Nhân Viên Điều Tra Đặc Biệt tại Liên Hiệp Quốc và là tác giả tài liệu "về sự cổ xúy và bảo vệ tự quyền do ý kiến và tự do ngôn luận.”

Ông La Rue cho biết trong báo cáo của ông rằng sự truy cập Internet đặc biệt quan trọng trong những trường hợp bất ổn chính trị, như đã được chứng minh qua các cuộc nổi dậy của “Mùa Xuân Ả Rập” tại Tunisia và Ai Cập, trong số các quốc gia khác.


Trích từ bản báo cáo:

Nhân Viên Điều Tra Đặc Biệt cho rằng Internet là một trong những công cụ mạnh mẽ nhất của thế kỷ 21 của việc gia tăng tầm minh bạch trong cách hành xử của giới quyền lực, truy cập thông tin, và tạo điều kiện cho các công dân tham gia hoạt động tích cực vào việc xây dựng xã hội dân chủ.
Quả nhiên, những làn sóng biểu tình gần đây tại các nước trong vùng Trung Đông và Bắc Phi đã cho thấy vai trò then chốt của Internet trong việc huy động số đông người dân đòi công lý, bình đẳng, tinh thần trách nhiệm, và tôn trọng nhân quyền hơn.

Bản báo cáo ghi rằng tuy Internet đã có từ thập niên 1960 nhưng chính cách sử dụng Internet hiện nay của mọi từng lớp khắp nơi trên thế giới và được “đưa vào hầu như mọi khía cạnh của đời sống con người hiện tại”, đã biến Internet trở thành một sức mạnh chưa bao giờ có.

“Theo Liên Minh Viễn Thông Quốc Tế, tổng số người dùng Internet trên toàn thế giới hiện nay đã hơn 2 tỷ người," bản báo cáo cho biết, đồng thời chỉ ra sự tăng trưởng lớn trong số người sử dụng Facebook, đã tăng từ 150 triệu trong năm 2009 đến năm nay là 600 triệu người. Ông La Rue cũng kêu gọi các chính quyền hãy bãi bỏ luật lệ ngăn cấm người dân truy cập internet.

Trích từ bản báo cáo:

Nhân Viên Báo Cáo Đặc Biệt vẫn lo ngại rằng những trao đổi chính đáng trên mạng vẫn bị hình sự hóa trái với các cam kết của các quốc gia về nhân quyền quốc tế, qua việc áp dụng các luật hình sự hiện hữu đối với việc bày tỏ ý kiến trên mạng, hoặc qua việc đưa ra luật mới áp dụng đặc biệt nhằm hình sự hóa việc bày tỏ ý kiến trên Internet.
Những điều luật được đưa ra thường được biện minh là cần thiết để bảo vệ danh tiếng cho cá nhân, an ninh quốc gia hoặc chống khủng bố. Tuy nhiên, trong thực tế, những luật này thường được sử dùng để kiểm duyệt các nội dung mà chính quyền và các cơ chế quyền lực không thích hoặc không đồng ý.
Ông La Rue mô tả Internet như một "cách mạng" về thông tin và không như các phương tiện truyền thông khác như radio, TV hay in ấn chỉ là phương tiện chuyển tải thông tin một chiều.

Mạng Internet, trên một phương diện khác, là một “môi trường tương tác” cho phép không những chỉ chia sẻ thông tin, mà còn có thể “cùng cộng tác để sản xuất thông tin,” làm cho người dân “không còn là những người nhận thụ động, mà là những người hoạt động phân phát thông tin.”

Như thế, Internet có thể là một công cụ giúp nâng cao và hỗ trợ trong việc bảo vệ cũng như tiến đến đến các quyền con người khác – cũng như góp phần trong việc phát triển kinh tế, xã hội và chính trị - mang lại lợki ích cho nhân loại nói chung.

Trích từ bản báo cáo:

Nền tảng này đặc biệt có giá trị tại các nước không có truyền thông độc lập, vì nó cho phép cá nhân chia sẻ ý kiến phê bình và tìm những thông tin khách quan.

Hơn nữa, những nhà truyền thông cổ điển cũng có thể sử dụng Internet để mở rộng vòng đai độc giả của mình với giá rất thấp. Nói chung, qua việc cho phép cá nhân trao đổi thông tin và ý tưởng ngay lập tức xuyên qua nhiều quốc gia, Internet cho phép truy cập thông tin và kiến thức mà trước đây không thể có được.

Điều này lại góp phần vào việc tìm được sự thật và tiến bộ của xã hội nói chung.

Nhưng trong khi Ông La Rue kết luận rằng sự truy cập Internet là một quyền cơ bản của con người, ông cũng lưu ý rằng việc trao cho người dân quyền cơ bản đó không là điều dễ thực hiện tại tất cả quốc gia. Nhưng điều đó không có nghĩa rằng các nhà cầm quyền ngừng những nỗ lực tạo cơ hội cho người dân của họ được truy cập mạng một cách dễ dàng.

Trích từ bản báo cáo:

Biết rằng các tiện nghi cơ bản như điện vẫn còn là khó khăn tại nhiều nước đang phát triển, Nhân Viên Điều Tra Đặc Biệt nhận thấy rất rõ rằng sự truy cập Internet toàn cầu cho tất cả mọi người trên toàn thế giới không thể đạt được ngay lập tức.

Tuy nhiên, Nhân Viên Điều Tra Đặc Biệt nhắc nhở tất cả các quốc gia về nghĩa vụ tích cực trong việc thúc đẩy và tạo điều kiện cho người dân được hưởng quyền tự do ngôn luận và các phương tiện cần thiết để thực thi quyền này, trong đó bao gồm cả mạng Internet.

Do đó, các quốc gia cần áp dụng chính sách và chiến lược một cách cụ thể và hữu hiệu - được hình thành qua sự tham khảo với các cá nhân từ mọi tầng lớp xã hội, bao gồm cả tư nhân cũng như các Bộ ngành của chính phủ liên hệ - để Internet được phổ biến rộng rãi, có thể truy cập một cách dễ dàng và giá cả phải chăng cho tất cả mọi người.